Галоўная старонка Навіны Пра праект Кантакт Спасылкі Кнігі ў PDF/DJVU Канвэртар лацінкі Бібліяграфія
Шукаць:    
 
 толькі ў назьве   шукаць ва ўсіх    віртуальная клявіятура Уставіць беларускае "і" Уставіць у-кароткае (ў)
 
 
 

ВЫШЫНЯ (высь). Высокая прастора над зямлёй.

1. Пра бязмежнасць, неагляднасць прастору: бяздонная, бязмежная, бясконцая, бяскрайняя, высокая, далёкая, завоблачная, неабсяжная, неаглядная, недасягальная, недасяжная, нябачная, паднебная, падсонечная, скразная (аўт.).

Ён ляжыць... і паглядае з-пад рукі ў чыстую бяздонную сінюю вышыню (М.Ракітны). Вочы [дзяўчынкі] пазіралі ў бязмежную вышыню роднага неба, а вусны сумна маўчалі (М.Лынькоў). З бясконцай і, здавалася, бяскрайняй вышыні блакітнага прастору лілася прывітальная песня жаваранка (“Маладосць”). Гняздо ўпадзе з высокай высі — І зноў становіцца зямлёй (А.Пысін). І перша жаваранка божа Запела ціха аб вясне, Паліўся срэбрам спеў прыгожа У далёкай сіняй вышыне (Я.Колас). І часам з завоблачных вышынь, з светлых мар... Косця і Надзя варочаліся да сённяшняга, да звычайнага... (М.Лынькоў). Люб мне поўдзень, цішыня Раніцы прахладнай, Крык у небе каршуна, У высі неагляднай (Я.Колас). У недасягальнай вышыні замігцелі першыя зоры (М.Лынькоў). Салодка ім [ластаўкам] лунаць над вечным светам У пругкай недасяжнай вышыні (С.Законнікаў). Пад нябачнымі высямі Зоры і яблыкі выспелі (А.Пысін). Эх, як прыгожа ты, высь неаглядная, Цёмная, сіняя гладзь! (Я.Колас). У высі паднебнай мой зрок спачывае... (Я.Колас). І тады прыйшлі паважна хмары — Айсбергі падсонечных вышынь (П.Панчанка). У бераг білі хваляў пералівы, Курлыкала скразная вышыня (А.Пысін).

2. Пра колер, празрыстасць; пра ўражанне, псіхалагічнае ўспрыняцце вышыні: агністая, блакітная, бязвоблачная, крыштальная, празрыста-сіняя, празрыстая, сіне-сонечная, сінюткая, сіняя, чыстая, ясная  засмужаная, чорная, шэрая; жураўліная, маўклівая, пругкая, прыціхлая, сумная, трапяткая, тугая, уяўная, халодная.

Трывога цяпер ішла... з-за лесу, з той агністай, як падпаленай, высі (А.Савіцкі). Праз бела-зялёную навісь галін і галінак прабіваецца блакітная вышыня (В.Жуковіч). Падымаўся ў бязвоблачную вышыню дым вогнішчаў (У.Караткевіч). І кліча [сонца] к жыццю ўсё стварэнне З сваёй крыштальнай вышыні, І будзіць кліч той аддаленне Прызывам радасным вясны (Я.Колас). Ён [гай] з вышыні празрыста-сіняй Пад ногі сыпаў нам лісты На цёмны дол, дзе першы іней Кранаў расліны і кусты (П.Глебка). Узняўся б у неабсяжную сіне-сонечную вышыню, разгарнуў бы ўшыр магутныя крылы (З.Бядуля). Хораша летам у лузе: унізе квяцісты дыван, а ў небе чыстая сінюткая вышыня (“Беларусь”). [Глечыкаў] зрок ледзь-ледзь знаходзіў у шэрай засмужанай высі рухавую рыску (В.Быкаў). Ён [Захар] прагна абсачыў позіркам чорную высь неба (А.Савіцкі). Песня сэрца майго замірае ў жураўлінай тугой вышыні (В.Жуковіч). Захар глядзеў... на кола поўні, што, як скамянелае... сіратліва вісела ў халоднай і маўклівай высі (А.Савіцкі). Аж са здзіўлення ўрэзаўся ў азерца Маладзічок з прыціхлай вышыні (К.Кірэенка). Здалася ты [Прыпяць] мне з вышыні трапяткой, З глухой самалётнай шыбы Сасновай галінкаю, да якой, Як гнёзды, прыліплі сялібы (П.Макаль). Не веру ўяўнай вышыні, Што змерана сляпым аршынам (А.Пысін).

* Высь-багна

З цёмнай высі-багны Ўжо глядзяць Стажары, Пояс дыяментны Ткуць нябёс абшары (Я.Колас).

Слоўнік эпітэтаў беларускай мовы   Слоўнік эпітэтаў беларускай мовы
Галоўная старонка   Галоўная старонка
Даслаць ліст адміністратару Заўважылі недакладнасьць?
Паведаміце нам!
    (с) Электронная Энцыкляпэдыя, 2003-2019