Галоўная старонка Навіны Пра праект Кантакт Спасылкі Кнігі ў PDF/DJVU Канвэртар лацінкі Бібліяграфія
Шукаць:    
 
 толькі ў назьве    віртуальная клявіятура Уставіць беларускае "і" Уставіць у-кароткае (ў)
 

Вынікі пошуку
 
 
Старонкі: 1  2  3  4  5  


На ваш запыт адзін знойдзены больш за 100 артыкулаў

  • Усе слоўнікі (716)
  • Усе энцыкляпэдыі (720)
    1. пасека
      перціся напралом як мядзведзь на пасеку. Гл. мядзведзь.
      адзін як корч на пасецы. Гл. корч. // Беларускія народныя параўнанні
    2. корч
      сцішыцца як мянтуз пад карчом. Гл. мянтуз.
      сядзець карчом. Пух. Няўхв. Пра невылазнае, нерухомае сядзенне дзе-н. МК, 92.
      маўчаць як жаба ў карчы. Гл. жаба.
      надзьмуцца як жаба на карчы. Гл. жаба.
      распяяцца як жаба на карчы. Гл. жаба.
      рукі як карчы. Івац. Няўхв. Пра нязграбныя, няўмелыя рукі. ЗЗайкі.
      храпе як карчы дзярэ. Насмешл. Пра моцны гучны храп каго-н. Янк., Пар., 184.
      адзін як корч на пасецы. Пра адзінокага чалавека. Янк., 395.
      грябецца як жабянё на корч. Гл. жабянё.
      дзед як смаловы корч. Ухв. Пра яшчэ моцнага старога. Янк., Пар., 52.
      замінаць як корч на дарозе. Няўхв. Пра чалавека, які замінае іншым. Янк., Пар., 67.
      лезці як жаба на корч. Гл. жаба.
      лезці як жабянё на корч. Гл. жабянё.
      надуцца як жаба на корч. Гл. жаба.
      пнуцца як жаба на корч. Гл. жаба.
      схавацца як цецярук галавой у корч: нічога не відаць, а хвост тырчыць. Гл. цецярук.
      сядзець як корч на сцежцы. Няўхв. Янк., Пар., 162. Тое, што замінаць як корч на дарозе.
      худы як корч. Брасл. Пра худога сагнутага чалавека. СПЗБ 4, 323. // Беларускія народныя параўнанні
    3. юр, -у, м. Юр [гіз].
      У цябе адзін юр на ўме; усё з дзіўчатымі б заігрываў. Слаўнае Мсцісл. // Усходняя Магілеўшчына (Бялькевіч)
    4. чаропкі — дзяўчаткі (кепліва).
      Адны чаропкі ў Ляксея, каб хоць адзін ды сын. // Вушаччына (Барадулін)
    5. чума
      Абман як чума: як пачнець, не спыніцца. Маст. Прык. Пра тое, што адзін падман цягне за сабой шэраг іншых. ФА. // Беларускія народныя параўнанні
    6. агурэчнік, агурэчаннік м., зб. Агурочнае бацвінне.
      Сёлета ад дажджоў увесь агурэчнік пажаўцеў. Ткачы Гар. Ай, німа гэтых агуркоў - адзін агурэчаннік. Падрукша Брасл., Стайкі Арш., Бабінавічы Лёзн. // Віцебшчына
    7. аплятанік, пляцёнак — буталь, аплецены лазой.
      Бражкі быў цэлы аплітанік, дык выпіў адзін. Пляцёнак бражкі на стол - гуляй да ночы, пакуль запацеюць вочы! // Вушаччына (Барадулін)
    8. суд
      ехаць як на суд. Жарт. Ехаць, адвярнуўшыся адзін ад аднаго. Янк., Пар., 58.
      гаварыць як зашчыт у судзе. Гл. зашчыт.
      праўды дзе як y судзе. Іран. Пра адсутнасць дзе-н. праўды. Янк., 70. // Беларускія народныя параўнанні
    9. лапаць
      Антось ды Тадора - што лапаць ды абора. Прык. Пра дружных, неразлучных, патрэбных адзін аднаму людзей. Санько, 111.
      дзяліць як Тодар з Тадораю лапаць з абораю. Гл. Тодар.
      дружыць як лапаць з ботам. Мсцісл. Іран. Пра сяброўства без узаемнасці двух зусім розных у сацыяльным становішчы людзей. Юрчанка, 189.
      дурны як лыкавы лапаць. Касц., Хоц., Чэрык., Лун. Насмешл. Пра зусім дурнога чалавека. ЛЦ, 42; ЗВалодзінай.
      Жанитьба ни лапыть - з наги не скинеш. Смал. Прык. Пра неабходнасць сур'ёзна ставіцца да жаніцьбы, якая мяняе жыццё чалавека. Добровольский ІІІ, 8.
      задавацца як лапаць перад ботам. Мсцісл. Іран. Пра ганарыстага чалавека, які задаецца на пустым месцы. Юрчанка, 189.
      прапасці як лазовы лапаць на пагодзя. Лаг. Калі нешта гіне раптам і канчаткова. Варлыга 1966, 71. ≺ Пры непагодзе лазовы лапаць больш эластычны, носкі, а пры сушы ён ламаецца, хутка зношваецца.
      пяро скрыпіць бы зімою лапаць. Гл. зімою.
      сохнуць як мокрый лапаць. Мсцісл. Пра працяглы час такой сушкі. Юрчанка, 190.
      так звалі як у лапаць клалі. Чэрв. Няўхв. 1. Пра знявагу каго-н. 2. Магчыма, пра імя чалавека, якім яго звалі ў маленстве. АВНЛ.
      трэба як стаптаны лапаць на гарэ. Уздз. Іран. Пра нешта непатрэбнае, недасканалае. ФА.
      як мокрый лапаць. Мсцісл. Пагардл. Пра непрывабнага чалавека. Юрчанка, 190.
      Хай чоловек ек лапоць, абы за ім не плакаць. Паст., Стол. Прык. Пра тое, што не знешні выгляд важны для сужэнца, а яго адносіны да жонкі. СПЗБ 3, 81; ТС 5, 293.
      ляпнуць (сказаць) як лапцем па балоце (па гразі) [пляснуў]. Шчуч. Асудж. Пра сказаную нетактоўнасць, глупства, грубасць. Сцяшковіч, 598; З нар. сл., 40.
      ляпнуць як лапцем (атопкам) па цымбалах. Янк., Пар., 98; Янк., 442. Тое ж.
      папасці як лапцем у зубы. Слуцк. Няўхв. Іран. Пра чалавека, які дапусціў нейкую нетактоўнасць. ФА.
      раз'ехацца як гаўно пад лапцем. Гл. гаўно.
      цалуецца як лапцем па вадзе плешча. Докш. Насмешл. Пра няўмелыя, занадта гучныя, з прычмокамі пацалункі. ФА.
      як бот з лапцем. Гл. бот.
      як бот перад лапцем. Гл. бот.
      як у бота з лапцем. Гл. бот.
      Гаспадарку весці - не лапці плесці. Прык. Пра складанасць вядзення гаспадаркі. Янкоўскі, 23.
      Замуж ісці - не лапці плясці. Астр. Прык. Пра непажаданасць легкадумнага стаўлення да замужжа. ПП 2, 57.
      лёгка як лапці плясціапаць сплесці). Ваўк., Віл., Слон. п. Ухв. Пра лёгкае і простае выкананне нейкай справы. Federowski, 169; Tyszkiewicz, 433; Шейн, 475; Янк., 445; Янкоўскі, 24; АВНЛ.
      не лапці сплесці. Пра складаную работу, якая патрабуе ўмельства. Гілевіч, 147.
      спаць як лапці прадаўшы. Мсцісл. Пра моцны бесклапотны сон пасля таргоў. Юрчанка, 180.
      трудна як лапці плесць. Іран. Пра нешта зусім лёгкае і простае. Нос., 164.
      трэба як кату лапці. Гл. кот.
      як жаба ў лапцях. Гл. жаба.
      як лапці пацяраўшы. Мсцісл. Насмешл. Пра разгубленага чалавека. Юрчанка, 174.
      як лапці прадаўшы. Мсцісл. Пра вясёлага, задаволенага чалавека. Юрчанка, 180.
      трэба як лягушцы лапці. Гл. лягушка.
      трэба як лапцю вакса (гуталін). Мсцісл. Пра нешта зусім непатрэбнае. Юрчанка, 189.
      жытку ек у лапцях стоптаў. Жытк. Няўхв. Пра марна, бязрадасна пражытае жыццё. ТС 5, 100. // Беларускія народныя параўнанні
    10. гусь
      ісці як гусі за гусаком. Пра імкненне трымацца ззаду, паблізу вядучага. Янк., 411.
      на Беларусі пчолы як гусі, рэзгінамі мёд носяць. Жарт. Пра непамернае выхвалянне багатага жыцця на Беларусі. Янкоўскі, 4.
      пазычыць як у гусі аўса. Іран. Пра безвыніковасць спробы пазыкі. Янк., 419.
      так як ад гусі авёс купляць. Ваўк. п. Іран. Пра безвыніковае, марнае жаданне нешта купіць. Federowski, 158.
      таўстыя хакаюць як гусі. Паст. Пра задышку ў час хацьбы тоўстых людзей. СПЗБ 5, 282.
      трымацца як на гусі вада. Іран. Пра тое, што зусім не трымаецца дзе-н. Янк., 433.
      гаварыць як гусь з свіннёю (з парэсем). Воран., Навагр. Іран. Пра гаворку, не разумеючы адзін аднаго, па-рознаму адносячыся да прадмета размовы. Даніловіч, 218.
      глядзець як гусь на бліскавіцу. Насмешл. Пра няўцямны погляд. Янк., 402; Высл., 305.
      доўбаць як гусь обмерзлэ корыто. Жытк. Няўхв. Пра дарэмныя намаганні. ТС 2, 34.
      керкаць як гусь. Лях. Няўхв. Пра незразумелую гаворку кагосьці. СПЗБ 2, 458.
      лезці як гусь у мякіну. Мсцісл. Насмешл. Пра настырнае, упартае куды-н. імкненне. Юрчанка, 182.
      сапсці як гусь. Валож. Пра задышку пры хадзьбе, размове і інш. СПЗБ 4, 366.
      хадзіць [кавалерам] як гусь. Насмешл. Пра ганарлівую паставу кавалера. Ройзензон, 79.
      цягацца што гусь з блінам. Маладз. Няўхв. Пра маруднае выкананне работы. АВНЛ.
      што з гуся (вада). Навагр., Раг. Хоць бы што. НН 1911, 238; АВНЛ; СЦБ, 107.
      зарабіць як Солтан на гусях. Гл. Солтан. // Беларускія народныя параўнанні
    11. каласок
      адзін як каласок. Памянш. Мсцісл. Спачув. Пра адзінокага, самотнага чалавека. Юрчанка, 187.
      хто як каласок без зерня. Памянш. Мін. Спачув. Пра бяздзетную жанчыну. ЛЦ, 87. // Беларускія народныя параўнанні
    12. казёл
      біцца як сляпы казёл аб яслі. Няўхв. Пра ўпартае і безвыніковае, сляпое змаганне з нечым. Ром., Зап., I, 215.
      гарадзіць як казёл, на ваду гледзечы. Насмешл. Пра чалавека, які гаворыць абы-што. Ляцкий, 7.
      глядзець начэ казёл у воду. Рэч. Няўхв. Пра няўцямны, недаўменны позірк каго-н. Pietkiewicz, 374.
      маўчаць як стары казёл. Рэч. Жарт. Пра панурага, маўклівага чалавека. Пяткевіч, 553.
      смярдзець як казёл. Ваўк. п. Абразл. Пра непрыемны рэзкі пах ад некага, смурод. Federowski, 305.
      стыдацца як казёл у капусце. Іран. Пра адсутнасць сораму ці ніякаватасці ў чалавека, які чыніць шкоду. Дуб., Нар., 1.
      узірацца як казёл. Слон. п. Няўхв. Federowski, 324. Тое, што глядзець на'чэ казёл у воду.
      улегці як казёл за вагонам. Слон. Асудж. Пра пустое, недарэчнае даганянне каго-н. Высл., 405; Янк., 435.
      упарты як казёл. Мсцісл., Свісл. Няўхв. Пра беспадстаўна, моцна ўпартага, незгаворлівага чалавека. Бялькевіч, 460; Гілевіч, 166.
      утаропіцца (утупіцца) як казёл. Слон., Сміл. Няўхв. Высл., 406; Шатэрнік, 290. Тое, што глядзець начэ казёл у воду.
      улазіць як казёл з барадою. Мсцісл. Асудж. Пра чалавека, які ўмешвацца, ублытваецца ў чужыя справы. Юрчанка, 185.
      дастаць як у казла малака. Ваўк. п. Іран. Здзекл. Пра немагчымасць нешта атрымаць ад каго-н. Federowski, 76.
      Зла як у казла, а сілы як у камара. Гом. Прык. Кплів. Пра задзірыстага і слабога чалавека. ПП 2, 257.
      Пользы як ад казла, а грахоў як у чорта. Мсцісл. Прык. Асудж. Пра шкадлівую асобу, ад якой адны непрыемнасці. Юрчанка, 58.
      Сам мужычок з кулачок, а зла як у казла. Маладз. Прык. Пра малога невысокага чалавека з упартым і злосным характарам. ПП 2, 257.
      як ад казла - ні шэрсці, ні малака. Пра адсутнасць карысці з каго-, чаго-н. Аксамітаў, 194.
      як з казла малака. Віл., Івац. СЦБ, 176; ЗЗайкі. Тое ж.
      як з таго казла: ані воўны, ані малака. Ваўк. п., Гродз., Рэч. Federowski, 138; Pietkiewicz, 374; Аксамітаў, 269; АВНЛ. Тое ж.
      уперціся як два казлы лоб у лоб. Насмешл. Пра двух упартых, што ніяк не саступяць адзін аднаму. Янк., 435. // Беларускія народныя параўнанні
    13. дух
      Старая дзеўка як дзіравы кажух - адзін дух. Гл. кажух.
      хадзіць як дух па ганавіцах. Свісл. Іран. Пра бадзянне дзе-н. без справы, без занятку. Даніловіч, 221.
      баяцца як злога духа. Ваўк. п. Пра вельмі моцны страх каго-н. Federowski, 20.
      есці як не ў свае духі (не ў свой дух). Зэльв. Гродз. Няўхв. Пра вельмі прагнае, ненасытнае спажыванне ежы. Даніловіч, 238.
      расказаць усё як на духу. Мсцісл. Шчыры аповед пра ўсё садзеянае. Юрчанка 1977, 217. // Беларускія народныя параўнанні
    14. Дудар дудару дарма йграя. — Калі людзі аднаго рамясла адзін другому дапамагаюць. // Прыказкі Лагойшчыны
    15. неба
      брахаць як сабака на неба. Гл. сабака.
      вясёлы як у неба ўзяты. Паст. Ухв. Пра шчаслівага, задаволенага чалавека. СПЗБ 5, 553.
      далёка як да неба. Чэрв., Пін. Пра вялікую дыстанцыю, што дзеліць рэчы, людзей і даты. Мін.-Мал., 1977, 29; Нар. скарбы, 146.
      ждаць як з неба пасланца. Ваўк. п. Пра чаканне добрых вестак. Federowski, 364.
      пайсці ўгору як цыган па драбінах на неба. Гл. цыган.
      сіні як неба. Ухв. Пра нешта прыемнага сіняга, блакітнага колеру. Янк., Пар., 147.
      так падобна як неба да зямлі. Ваўк. п. Іран. Пра нешта зусім непадобнае. Federowski, 209.
      трапіць як пальцам у неба. Гл. палец.
      трэба як воўк на неба. Гл. воўк.
      убачыць як свіння неба. Гл. свіння.
      як гром з яснага неба. Гл. гром.
      як да неба. Мсцісл. Юрчанка, 182; ТС 3, 177. Тое, што далёка як да неба.
      як з неба зваліўся. Бар., Мсцісл. Няўхв. 1. Пра чалавека, які не разумее простых рэчаў. 2. Пра нейчае нечаканае з'яўленне. АВНЛ; Юрчанка, 184.
      як з неба спаў. Ваўк. п. Federowski, 287. Тое ж.
      як неба з зямлёй. Лід., Стаўб. Пра нешта, некага зусім розных, процілеглых. МК, 311.
      як неба і зямля. Мсцісл. Юрчанка 1977, 237. Тое, што як неба з зямлёй.
      адзін як месячык у небе. Гл. месячык.
      багата як зорак на небе. Гл. зорка.
      праўда як Бог на небе. Гл. Бог.
      такая доля, як у небе столя. Стол. Іран. Пра адсутнасць у чалавека добрай долі. ТС 2, 30.
      такая праўда як жураўлі ў небе. Гл. журавель.
      трэба як воўк на небе. Гл. воўк.
      як бог на небе, так пан на зямлі. Гл. Бог.
      добра як у небі. Ваўк. п. Ухв. Пра стан поўнага задавальнення, шчасця. Federowski, 78.
      Доля, доля як у небі столя - нема ў небі столі, нема ў мене долі. Тое, што такая доля як у небе столя.
      хадзіць як лунь па небу. Гл. лунь. // Беларускія народныя параўнанні
    16. Ад Грамніцаў зімы траціна, а да хлеба палавіна. — Сялянская заўвага. Ад Грамніцаў, 2-га лютага, застаецца зімы адзін месяц, але да новага хлеба трэба чакаць паўгода, бо толькі ў жніўні бывае новы хлеб. // Прыказкі Лагойшчыны
    17. Масква
      пайсці як у Маскву за песнямі. Нясв. Пра чалавека, якога ніяк не дачакацца з дарогі. ФА.
      як да Масквы ракам. Слон., Шчуч., Воран. 1. Пра далёкае і доўгае падарожжа. 2. каму да каго. Здзекл. Пра асоб, якія не раўня адзін аднаму, паміж якімі вялікая розніца. Даніловіч, 219. // Беларускія народныя параўнанні
    18. атадура
      жыць адзін як атадура. Астр. Няўхв. Пра свядома адасобленае жыццё нелюдзімага, дзікаватага чалавека. СПЗБ 1, 118. ≺ Атадура - нелюдзь, упарты. // Беларускія народныя параўнанні
    19. аблудны
      адзін як аблудны. Дзятл. Няўхв. Пра нязручнасці жыцця адзінокага чалавека, няўпэўненасць яго ўнутранага стану. ФА. // Беларускія народныя параўнанні
    20. Свае будзім. — Гэтак перапрашаюць жартам адзін аднаго, калі нехта на нагу ўступе. // Прыказкі Лагойшчыны

    Старонкі: 1  2  3  4  5  
     
    Галоўная старонка   Галоўная старонка
    Даслаць ліст адміністратару Заўважылі недакладнасьць?
    Паведаміце нам!
        (с) Электронная Энцыкляпэдыя, 2003-2020