Галоўная старонка Навіны Пра праект Кантакт Спасылкі Кнігі ў PDF/DJVU Канвэртар лацінкі Бібліяграфія
Шукаць:    
 
 толькі ў назьве   шукаць ва ўсіх    віртуальная клявіятура Уставіць беларускае "і" Уставіць у-кароткае (ў)
 
 
Слоўнік беларускіх народных параўнанняў (3784 артыкулы)

Вынікі пошуку
 
а  б  в  г/ґ  д  е  ё  ж  з  і  к  л  м  н  о  п  р  с  т  у  ф  х  ц  ч  ш  э  ю  я  


На ваш запыт кароткі знойдзены 11 артыкулаў

  1. агонь
    паправіцца як скурат на агне. Гл. скурат.
    асцярожна як з агнём. Ваўк. п., Слон. Пра максімальна асцярожнае абыходжанне з чым-н. Federowski, 10; Высл., 282.
    вецер зімні проста як агнём паліць. Слон. п. Пра моцны сівер. Federowski, 331.
    вочы пылаюць агнём. Пра чалавека ва ўзбуджаным стане, пра чый-н. гнеўны погляд. НН, 292.
    кусачыя мухі як агнём пякуць. Ветк. Пра балючыя ўкусы мух. Мат. Гом., IV, 270.
    паліць (смаліць) як агнём. Краснап., Лаг., Слон. 1. Пра дотык нечым моцна гарачым. 2. Пра моцны боль у грудзях. Federowski, 7, 118; Бялькевіч, 404; Высл., 360.
    пячы вачамі як агнём. Рэч. Пра жаночыя заляцанні, жаркія погляды. Пяткевіч, 559.
    як агнём апякло каго. Леп. Пра дотык нечым распаленым, гарачым. ЗВалодзінай.
    як агнём пячэ. Ваўк., Слон. п. Federowski, 179; Янк., 442; Нар. лекс., 56. Тое, што паліць (смаліць) як агнём.
    як агнём спаліла каго. Пра нейчае рашучае і безнадзейнае знікненне. АВНЛ.
    адзенне ляціць як на агні. Лаг. Пра адзенне, якое хутка зношваецца, пра неберажлівую носку адзення. Varłyha, 38.
    вочы блішчаць як агні. Мядз. Пра чый-н. гнеўны погляд. СПЗБ 5, 278.
    выкручвацца як скурат на агні. Гл. скурат.
    выпінацца (напінацца) як скурат (шкурат) на агні. Гл. скурат.
    галава як у агні. Бял. Пра хваравіты стан, гарачку, тэмпературу. Бялькевіч, 427.
    гарэць як у агні. Лаг. Пра высокую тэмпературу. Varłyha, 42.
    знікнуць як у агні згарэць. Астр. Пра бясследнае знікненне чаго-н. Даніловіч, 255.
    круціцца як бяроста на агні. Гл. бяроста.
    правіцца як скурат на агні. Гл. скурат.
    як на агні гарыць. Іўеў., Слон., Лаг. Пра адзенне, якое вельмі хутка зношваецца. Сцяшковіч, 616; Varłyha, 38.
    як на агні згарэў. Мядз., Драг. Пра зношаны, стаптаны абутак. СЦБ, 161; ЖНС, 83.
    баяцца як агню. Івац. Пра панічны страх перад нечым. ЗЗайкі.
    бегчы як агню ўхапіўшы. Пра хуткі і разам з тым асцярожны бег. Санько, 70.
    Вады бойся як і агню. Светл. Прык. І агонь, і вада аднолькава небяспечныя. ПП 1, 58.
    выскачыць як з агню. Івац. Пра разгарачонага чалавека, які доўга спрачаўся ці сварыўся. ЗЗайкі.
    выхапіць што як з агню. Пра хуткае, умомант выратаванне чаго-н. Янк., Пар., 32.
    забяжыцца (пабудзе) як агню ўхапіўшы. Ваўк. п., Івац., Пол. Пра вельмі кароткі візіт. Federowski, 207; З нар. лекс., 15; ЗЗайкі.
    панесціся як агню ўхапіўшы. Маладз. Пры імклівы, паспешны бег. Янк., 1968, 427.
    прыбегчы як агню пазычыць (ухапіць). Івац. Пра вельмі кароткі, мітуслівы візіт каго-н. Даніловіч, 211; ЗЗайкі.
    рваць як з агню. Дзятл., Воран. Пра вельмі хуткую, энергічную працу. Даніловіч, 164.
    стаяць як на агню. Ваўк. п. Пра нейчыя неспакойныя паводзіны, узбуджанасць. Federowski, 289.
    ухапіць як з агню. Лоеў. Пра хуткае, імклівае хапанне чаго-н. Янкова, 20.
    уцякаць як ад агню. Ваўк. п., Івац. Пра панічныя ўцёкі. Federowski, 316; ЗЗайкі.
    хватаць як з агню. Ваўк. п. Federowski, 56. Тое, што рваць як з агню.
    як агню баяцца (сцерагчыся). Пра моцны, панічны страх перад чым-н., кім-н. Брасл., Гродз., Ваўк. п., Івац., Лаг., Federowski, 20; Сержпутоўскі 1999, 185; Янкоўскі, 232; Цыхун, 124; СЦБ, 37; СПЗБ 1, 49; ЗЗайкі.
    Без дачкі сям'я, што печ без агня. Гл. печ.
    баяцца як агонь вады. Мсцісл. Юрчанка, 177. Тое, што як агню баяцца.
    быстры як агонь. Ваўк. п., Глыб. Пра вельмі хуткага, імклівага чалавека, жывёлу. Federowski, 46; Высл., 288.
    бярэцца як агонь. Пра хуткае распаўсюджванне чаго-н. Янк., Пар., 21.
    валасы як агонь гараць. Чэрык. Пра яркі, вогненна-рыжы колер валасоў. Бялькевіч, 391.
    гарачы як агонь. Сак. п. Пра ўспыльчывы, гарачы характар. Federowski, 103.
    гарэць як агонь. Слон., Брэсц. Спачув. Пра чалавека, у якога высокая тэмпература. Высл., 303; ЛЦ, 63.
    да работы як агонь. Ухв. Пра хуткага, ахвочага, здольнага чалавека. ЛА, 26.
    дзеўка як агонь. Астр., Мсцісл. Захапл. Пра здатную, прыгожую дзяўчыну. Высл., 312; Юрчанка 1977, 220.
    есці як на агонь кідаць. Івац. Няўхв. Пра хуткае, без апетыту спажыванне ежы. ЗЗайкі.
    жыць як агонь з вадою. Зэльв. Асудж. Жыццё несумяшчальных па характары людзей. Даніловіч, 212.
    каса як агонь. Мсцісл., Слон. Ухв. Пра дужа вострую касу. Юрчанка 1969, 152; Нар. лекс., 60.
    лезці як свяршчок на агонь. Гл. свяршчок.
    моцная што агонь. Слон. Пра моцную гарэлку. Высл., 347.
    нязгодныя як агонь з вадою. Ваўк. п. Пра зусім несуладныя характары. Federowski, 202.
    прыляцець як на агонь. Шальч. Пра рашучае, імклівае да чаго-н. набліжэнне. СПЗБ 4, 146.
    хлопец як агонь. Ухв. Пра гарачага хуткага хлопца. Янк., Пар., 182.
    чырвона як агонь. Ваўк. п. Пра што-н. яркае, насычана-чырвонае. Federowski, 70.
    як агонь у ваду. Бераст. Пра бясследнае знікненне каго-, чаго-н. Даніловіч, 212.
    як на агонь ляцець. Івац. Няўхв. Пра настойлівае імкненне каго-н. куды-н., дзе, аднак, небяспечна. ЗЗайкі.
    як у агонь укінуць. Няўхв. Пра знішчэнне нечага, марнаванне. БПФС, 23.
  2. асіна
    горкі як асіна. Бых. Пра нешта вельмі горкае. ЖН, 91.
    калаціцца як асіна. Лаг., Слон. Фалькл. Пра моцныя дрыжыкі, страх каго-н. Varłyha, 49; ЖН, 123.
    Як у полі асіна - так і сіраціна: яе вецер гне і мачаха б'е. Светл. Прык. Пра горкую долю сіраты, якая церпіць і ад мачахі, і ад людзей. ПП 2, 102.
    выперці як асіну ў лесе. Лаг. Пра падлетка, што выцягнуўся за кароткі час. Гілевіч 2007, 13.
    улюбіцца як чорт у сухую асіну. Гл. чорт.
    горкота ек осіна. Жытк. ТС 3, 267. Тое, што горкі як асіна.
  3. вада
    адставаць як вада ад туку. Пра відавочнае аддзяленне чаго-н. ад нечага іншага. НН 1911, 339.
    Божая міласць - як вада на плыт. Прык. Пра знікненне, няўлоўнасць Божай ласкі, дапамогі. Янкоўскі 1971, 10.
    Быль як смала, а нябыль як вада. Гл. смала.
    войска ідзе як вада плыве. Ваўк. п. Пра вялікі паток салдатаў. Federowski, 334.
    гадзінкі ідуць як вада плыюць. Шальч. Пра няўмольны рух часу. СПЗБ 4, 19.
    грошы як вада. Івац., Мсцісл. Пра хуткае разыходжанне грошай. Юрчанка, 180; ЗЗайкі.
    дзіцяці патрэбна ласка як рыбе вада. Гл. рыба.
    жыццё мяняецца як у рацэ вада. Гл. рака.
    кіпець як вада ў гаршку. Слуцк. 1. Пра чалавека, які моцна задаецца, нервуецца. 2. Пра натоўп узрушаных нечым людзей. Янк., 411; Сержпутоўскі 1999, 32.
    круціцца як у колі вада. Гл. кола.
    людзі ідуць бы вада плыве. Слуцк. Пра вялікі людскі паток. Сержпутоўскі 1998, 240.
    ляты (гады) ідуць як вада плыве. Ваўк. п. Пра няўмольны рух часу. Federowski, 262; Янк., 401.
    праўда ў каго як у рэшаце вада. Гл. рэшата.
    работа ідзе як вада. Лаг. Ухв. Пра тую працу, калі чалавек працуе паволі, але спорна. Varłyha, 47.
    так і жывуць людзі бы вада цечэ ў рацэ. Слуцк. Пра вечную зменлівасць жыцця людзей. Сержпутоўскі 1999, 137.
    трымацца як на гусі вада. Гл. гусь.
    усмоктвацца як вада ў губку. Пра добрае ўпітванне, усмоктванне. НН 1911, 339.
    ціхі як вада. Ваўк. п. Спачув. Пра чалавека, які вельмі ціха, асцярожна сябе трымае. Federowski, 57; Ройзензон, 78.
    ціхманы як вада ў лужыне. Мін. ЛЦ, 75. Тое, што ціхі як вада.
    ціхманы як стаячая вада. Мін. ЛЦ, 75. Тое, што ціхі як вада.
    чысты як крынічна вада. Ваўк. п. Ухв. Пра нешта вельмі чыстае, прыемнае. Federowski, 71.
    што з гуся (вада). Гл. гусь.
    як вада змыла (панесла) каго. Брасл. Няўхв. Пра нейчае вельмі хуткае, імклівае знікненне, уцёкі. СПЗБ 1, 316; Санько, 68.
    як вада ўнясла. Свісл. Сцяшковіч, 614. Тое, што як вада змыла.
    як вада ў рэку жызьня пайшла. Свісл. Ухв. Пра добрае, спрыяльнае жыццё каго-н. Даніловіч 2008, 136.
    жыць як вутка (вуця) на вадзе. Гл. вутка.
    кідацца як рыба ў вадзе. Гл. рыба.
    ляпнуць як пасталом па вадзе. Гл. пастол.
    набраць як бурбалак на вадзе. Гл. бурбалка.
    плаваць як качка ў вадзе. Гл. качка.
    плёхацца як качка ў вадзе. Гл. качка.
    слабы як цень на вадзе. Гл. цень.
    спрытны як качка на вадзе. Гл. качка.
    цалуецца як лапцем па вадзе плешча. Гл. лапаць.
    шлёпаць як кура па вадзе. Гл. кура.
    як (што) пугаю па вадзе [што ні скажаш]. Гл. пуга.
    як бічам па вадзе каму. Гл. біч.
    як бічам па вадзе, так ты мне памог. Гл. біч.
    як пранікам па вадзе. Гл. пранік.
    як пугай па вадзе правёў (ляснуў). Гл. пуга.
    як рыбка (рыбе) у вадзе. Гл. рыбка.
    азызлы чалавек як вадой наліты. Ашм., Івац. Няўхв. Пра апухлага, ацёчнага чалавека. СПЗБ 1, 69; ЗЗайкі.
    як вадой плывуць да каго. Маст. Пра грошы, якія лёгка дастаюцца чалавеку. Сцяшковіч, 617.
    як рыба з вадой. Гл. рыба.
    бяда за бядою як рыба за вадою. Гл. рыба.
    выйсці як халоднаю вадою абліты. Мсцісл. Спачув. Пра чалавека, якога расстроілі, расчаравалі, збянтэжылі. Юрчанка 1977, 219.
    добра як з вадою. Пра нейкую чыстую, надзейную, прыгожую сітуацыю. Янк., Пар., 54; Высл., 313.
    ехаць як вадою плыць. Ваўк. п. Ухв. Пра гладкую дарогу, мяккую павозку. Federowski, 128.
    жывуць між сабою як рыба з вадою. Гл. рыба.
    З дурным сварыцца як з вадою біцца. Прык. Пра немагчымасць даказаць неразумнаму чалавеку сваю праўду. Санько, 135.
    з кім гаварыць як з вадою біцца. Віл. Асудж. Пра размову з чалавекам, які не ўмее слухаць думку іншага. ФА.
    звыкнуць з бядою як рыба з вадою. Гл. рыба.
    людзі як вадою плылі. Ваўк. п. Пра вялікі натоўп людзей. Federowski, 63.
    мы з табою як рыба (рыбка) з вадою. Гл. рыба.
    мы з табою як рыба з вадою: рыба на дно, а мы ў гаўно. Гл. рыба.
    мы з табою як рыба з вадою: рыба на дно, а ты гаўно. Гл. рыба.
    мы з табою як рыбка з вадою: ты ў ваду, а я над табою. Гл. рыбка.
    нету як вадою ўмыла. Смал. п. Добр., Смол., 14. Тое, што як вада змыла.
    нязгодныя як агонь з вадою. Гл. агонь.
    як агонь з вадою. Гл. агонь.
    як вадою згладзіла. 1. Пра хуткае фізічнае знікненне чагосьці. 2. Пра забыўлівасць чалавека. Янк., Пар., 202.
    як вадою разліўся. Янк., 443. Тое, што як вада змыла.
    Бога прасіць - што рэшатам ваду насіць. Гл. рэшата.
    боўкнуць як камень у ваду. Гл. камень.
    гаварыць як ваду на кола ліць. Карэл. 1. Пра расказванне нечага добрага, прыемнага. 2. Пра пустую балбатню. Высл., 300.
    гарадзіць як казёл, на ваду гледзечы. Гл. казёл.
    гарэлку жлукціць як ваду. Слуцк. Асудж. Пра празмерную схільнасць чалавека да гарэлкі. ДА.
    гарэлку лыкаць як ваду. Лаг. Асудж. Varłyha, 65. Тое ж.
    глядзець як [дурны] баран [на ваду]. Гл. баран.
    З начальствам сварыцца, што супраць ветру ваду ліць, - заўсёды абальешся. Маз. Прык. Пра наступствы спрэчкі з начальствам. ПП 1, 340.
    кануць як камень у ваду. Гл. камень.
    пазіраць як дурны баран на ваду. Гл. баран.
    прапаў як чорт у ваду буркнуў. Гл. чорт.
    прапаў як у ваду ўпаў. Пра знікненне чаго-, каго-н. без следу. Dybowski, 16.
    ражышча якраз як чугун ваду грэць. Гл. чугун.
    сказаць як у ваду перднуць. Кплів. Вульг. Пра недарэчнае, пустое выказванне чалавека, што не пакідае следу ў памяці. Фед. Арх.
    сказаць як у ваду пёрнуць. У ваду пёрнеш, хоць бурбалкі пойдуць, а тут... Лаг. Вульг. ФА. Тое ж.
    сказаць як у ваду плюнуць. Маст., Воран., Шчуч. Няўхв. Пра што-н. зусім недарэчае, неўпапад сказанае. Даніловіч, 256; Даніловіч 2010, 91.
    чыя гаворка - як ваду вязеш на гару, а яна не йдзець. Няўхв. Пра гаворку чалавека, які не можа пераканаць, угаварыць. Романов 1901, 68.
    укараць рыхтык як рака ў ваду ўпусціўшы. Гл. рак.
    як агонь у ваду. Гл. агонь.
    як ваду ліць. Мсцісл., Лоеў. Пра пустое нагаворванне на каго-н. Юрчанка, 180; Янкова, 62.
    як ваду ў торбу ліць. Няўхв. Пра бескарыснасць, безвыніковасць гаворкі, дзеяння. Янк., 443.
    як у ваду апушчаны. Мсцісл., Стол. Спачув. Пра моцна заклапочанага, прыбітага нечым чалавека. Бялькевіч, 56; Барысюк, Буян, 13.
    як у ваду баўтануць. Дзятл. Сцяшковіч, 620. Тое, што прапаў як у ваду ўпаў.
    як у ваду глядзець. Мёр., Івац. Пра загадзя выказаныя здагадкі, меркаванні. Нар. слов., 125; ЗЗайкі.
    як у ваду кануць. Маладз., Стол. Пра чыё-н. бясследнае знікненне. СЦБ, 182; Барысюк, Буян, 13.
    як у ваду сюкнуць. Астр. Няўхв. Іран. Пра нешта сказанае недарэчы, абы-што. Даніловіч 2008, 138.
    баяцца як [шалёны] сабака вады. Гл. сабака.
    баяцца як чорт (д'ябал) свянцонай вады. Гл. чорт.
    бы капелька вады. Гл. капелька.
    бясслоўны як вады ў рот набраў. Івац., Валож. Няўхв. Пра чалавека, што баіцца выказацца, сказаць слова. СЦБ, 48; ЗЗайкі.
    гутаркі як вады. Лаг. Пра шматлікасць тэм для гаворкі ў прыязных адзін да аднаго людзей. Varłyha, 13.
    да песень як камень да вады. Гл. камень.
    дастанеш (трудно) як з каменя вады. Гл. камень.
    забегчы як вады каўтнуць. Пра вельмі кароткі візіт. Янк., Пар., 66.
    забегчы як вады ўхапіць. Івац. ЗЗайкі. Тое ж.
    захацець як улетку вады. Гл. улетку.
    ідзе як нясе шклянку вады на галаве. Гл. шклянка.
    маўчаць як вады ў рот (у губы) набраў (набраўшы). Мін., Хоц., Чэрв. Federowski. 181; ЛЦ, 65; ФА. Тое, што бясслоўны як вады ў рот набраў.
    мокрая што з вады. Віл. Пра нешта, некага вельмі мокрых. СПЗБ 5, 500.
    мучыцца як рыба без вады. Гл. рыба.
    не выйсці беднаму з бяды як каменю з вады. Гл. камень.
    разгавораў як вады. Стаўб. МК, 155. Тое, што гутаркі як вады.
    сын як капля вады, у татка ўдаўсо. Гл. капля.
    трэба як вады напіцца. Пра пільную, моцную патрэбу чагосьці. Янк., 433.
    у каго праўды як у рэшаце вады. Гл. рэшата.
    успацець увесь як з вады. Мсцісл. Пра чалавека, што вымак ад поту. Юрчанка 1969, 152.
    уцякаць як чорт ад свянцонай вады. Гл. чорт.
    хадзіць як бусел ля вады. Гл. бусел.
    хацець як у пагоду вады. Гл. пагода.
    чые мруць, а нашы як із вады йдуць. Смал. п. Пра добрае гадаванне дзяцей, без смерці і асаблівых хваробаў. Добр., Смол., 29.
    як вады напіцца. Маст. Пра вельмі лёгкае, простае выкананне якой-н. справы. Даніловіч, 215.
    як дзве каплі вады. Гл. капля.
    як з вады выйшаў. Ваўк. п. Пра моцна ўпацелага чалавека. Federowski, 343.
    як рыба без вады. Гл. рыба.
    пропав як бунька на воді. Гл. бунька.
    боўтнуць як баран у воду. Гл. баран.
    глядзець начэ казёл у воду. Гл. казёл.
    дывыцьця бы баран на воду. Гл. баран.
    знікнуць як ключ у воду. Гл. ключ.
    ні племені, ні роду, як бел камень у воду. Гл. камень.
    ні роду, ні плоду - як камень у воду. Гл. камень.
    пакараць як рака ў воду ўкінуўшы. Гл. рак.
    прапасці як камень у воду. Гл. камень.
    трапіць як камень у воду. Гл. камень.
    хадзіць як у воду апушчоны. Смал., Івац. Добр., Смол., 533; ЗЗайкі. Тое, што як у ваду апушчаны.
    Я доброго роду, п'ю горэлку як воду. Жытк. Фальк. Жарт. Пра самахвальства падвыпіўшай кабеты. ТС 1, 223.
    як у воду ўпаў. Краснап. Бялькевіч, 342. Тое, што як вада змыла.
    як чорт у воду (у лужыну) плюнуў. Гл. чорт.
    бояцца як полешук воды. Гл. паляшук.
    ек воды ў рот набраўшы. Стол. ТС 1, 131. Тое, што бясслоўны як вады ў рот набраў.
  4. воўк
    етраўке як ваўке. Шчуч. Асудж. Пра злосных жонак мужавых братоў. СПЗБ 2, 124.
    абставіць як ваўка ў логаве. Карэл. Пра чалавека, якому непрыяцелі не даюць ходу, перашкаджаюць у справах. Высл., 280.
    глядзець як на ваўка. Віл. Пра позірк са страхам і здзіўленнем. Sielicki, 158.
    гукаць як на ваўка. Паст. Пра крык, нападкі на якога-н. чалавека. СПЗБ 1, 500.
    каляная спіна што ў ваўка. В.Дзв. Пра спіну худога чалавека. СПЗБ 2, 386.
    навастрыць вушы як конь, пачуўшы ваўка. Гл. конь.
    у сыбакі вушы тарчаць як у ваўка. Мсцісл. Пра вушы сабакі, што нагадваюць ваўчыныя. Бялькевіч, 441.
    хадзіць як ваўка спаймаўшы. Рэч. Жарт. Пра чалавека, які ідзе, шырока расстаўляючы ногі. Найчасцей у адрас п'янага. ЛЦ, 75.
    як у ваўка з ляпы. Глыб. Няўхв. Пра моцна памятую вопратку. КВДУ.
    разгуляцца як ваўкі ў Піліпаўку. Чэрв. Пра людзей, што празмерна разышліся, разгуляліся. СПЗБ 4, 254.
    глядзець (пазіраць) ваўком. Зласл. Пра нахмураны, пануры, драпежны пагляд каго-н. НН, 316.
    У вочы ліском, а за вочы ваўком. Гл. ліс.
    пабегчы ваўком. Пра асцярожны, цікуючы бег каго-н. НН, 282.
    ад пажару не ўцячэш як ад ваўкоў. Саліг. Ад пажару немагчыма застрахавацца. З нар. сл., 105.
    даць як ваўку ў ляпу. Глыб. Пра нешта назаўсёды аддадзенае, страчанае. КВДУ.
    як ваўку ў ляпу. Глыб. Пра нешта страчанае бясследна. КВДУ.
    абжора як воўк. Ваўк. п. Няўхв. Пра чалавека з празмерным апетытам. Federowski, 3.
    аброс (зарос) як воўк. Краснап. Няўхв. Пра знешні выгляд няголенага, нястрыжанага чалавека. Бялькевіч, 423.
    аглядацца як воўк каля вуглоў цындаючы. Ваўк. п. Асудж. Пра чалавека, які шукае сабе спажывы альбо падглядае за іншымі. Federowski ≺ Цындаць - цікаваць, выглядаць.
    адзін як воўк. Мядз. Спачув. Пра адзінокага самотнага чалавека. СПЗБ 3, 33.
    баяцца як воўк казы. Іран. Пра той выпадак, калі ніхто не баіцца, а ахвяра і драпежнік мяняюцца месцамі. Нос., 7.
    баяцца як воўк сабакі. Ваўк. п. Іран. Federowski, 20; Высл., 283. Тое, што баяцца як воўк казы.
    баяцца як воўк ягняці (авечкі). Слуцк. п., Івац., Слон. Іран. Federowski, 20; Сержпутоўскі 1999, 68; Янк., Пар., 13; Шейн, 473; Высл., 283; ТС 2, 50; ЗЗайкі. Тое, што баяцца як воўк казы.
    бліскаць як воўк за гарою. Рэч. Пра цьмяны бляск, нейкія далёкія знікомыя агеньчыкі, як бляск воўчых вачэй у цемры. Pietkiewicz, 399.
    бліскаць вачыма як воўк. Слуцк. Няўхв. Пра хцівы, жорсткі пагляд чалавека. Сержпутоўскі 1999, 77.
    Брат да сястры - гасцёк мілы, сястра брату - як воўк сівы. Мін. Прык. Пра розныя стаўленні сястры да брата і брата да сястры. АВНЛ.
    вылупіць вочы як воўк на барана. Насмешл. Пра нейчы хцівы пагляд. Ройзензон, 68.
    выць (храпсці) як воўк. Ваўк. п., Бялын., Івац., Карэл. Няўхв. Пра грубае праяўленне чыіх-н. эмоцый. Federowski, 343; Высл., 296; Яўсееў, 27; ЗЗайкі.
    выць што воўк піліпаўскі. Лаг., Капыл. Няўхв. ФА. Тое, што выць як воўк.
    выць як воўк у Калядню. Віл. Няўхв. ФА. Тое, што выць як воўк.
    выць як воўк у Піліпаўку. Івац., Карэл., Лаг. Няўхв. Высл., 296; Янк., Пар., 29; ЗЗайкі. Тое, што выць як воўк.
    галодны як (што) воўк. Івац., Слон., Слуцк., Чэрык., Рэч., Драг. Пра вельмі галоднага чалавека. Высл., 302; Сержпутоўскі 1999, 38; ЛЦ, 90; СПЗБ 1, 330; ЗЗайкі.
    галодны як воўк жаробны. Ушацк. Насмешл. Барадулін, 91. Тое, што галодны як воўк.
    глядзець з-пад лоба як воўк. Ваўк. п., Гродз. Асудж. Пра нейчы насцярожаны, хмуры, непрыветлівы пагляд. Federowski, 109; Цыхун, 133.
    глядзець скоса як воўк піліпаўскі. Маг. Няўхв. Пра злосны, непрыязны пагляд. ФА.
    глядзець як воўк на авечку. Мін., Хоц., Петр., Ганц., Докш. Пра прагны, хцівы пагляд на каго-н. як на ахвяру. ЛЦ, 50; ФА; Гілевіч, 165.
    глядзець як воўк на казу. Крэмнеў, № 186. Тое, што глядзець як воўк на авечку.
    глядзець як воўк. Жытк. Няўхв. Пра нейчы хмуры, непрыязны, злосны пагляд. ТС 4, 152.
    дзерці каго як воўк кабылу. Ваўк. п. Пра пераследванне каго-н., яго абіранне. Federowski, 81; Санько, 127.
    дзівіцца як воўк на казу (ягня). Ваўк., Гродз. п. Ром., Бел., 294; Federowski, 109; Крэмнеў. Тое, што глядзець як воўк на авечку.
    жыць як воўк. Гродз. Асудж. Пра чалавека, што імкнецца жыць адасоблена і ізалявана. Цыхун, 10.
    завыць як воўк на Грамніцы. Слон., Шчуч. 1. Пра выражэнне свайго болю, жалю; 2. Іран. Пра непрыемны для слыху спеў. Высл., 322; Даніловіч, 216.
    завыць бы ваўкі над падлам. Слуцк. Няўхв. Пра нейчы прагны ўзбуджаны крык, голас. Сержпутоўскі 1999, 103.
    закінуць за плечы як воўк гаўцу. Ваўк. п. Пра рашучае закідванне цяжару на плечы. Federowski, 348.
    захадзіць як воўк у аблаві. Зэльв. Зласл. Пра панічныя дзеянні чалавека ў небяспецы. СРЛГ, 46.
    зірнуць як воўк. Янк., Пар., 74. Тое, што глядзець як воўк.
    злы як воўк. Рэч. Асудж. Пра чалавека з благім, злым, агрэсіўным характарам. ЛЦ, 63.
    змокнуць як воўк. Слон. Пра моцна ўпацелага, вымаклага чалавека. Высл., 329.
    зрахманіцца як воўк у яме. Зласл. Пра чалавека, які пад уплывам адбставін зрахманіўся і перастаў быць агрэсіўным. Носович, 561; Матэрыялы 1981, 121.
    кідацца як воўк на прывязі (цапу). Мсцісл. Пра бяссільныя, безвыніковыя высілкі штосьці зрабіць, вырвацца. Юрчанка, 180.
    любіць як воўк ягня. Мін. Іран. Пра чалавека, які любіць карысна, для сваёй спажывы. ЛЦ, 52.
    Люты як галодны воўк, а баязлівы як заяц. Мін. Прык. Асудж. Пра супярэчлівы характар чалавека. ЛЦ, 57.
    ляскаць зубамі як воўк. Сміл. Насмешл. Пра вельмі галоднага чалавека. Шатэрнік, 152.
    мужык пагарэўшы як воўк не еўшы. Слуцк. Пра імкненне да набыцця чаго-н. селянінам пасля пажару. Сержпутоўскі 1999, 62.
    накінуцца на каго як воўк на аўцу/авечку. Смал., Ашм. Асудж. Пра драпежны напад на каго-н. Добр., Смол., 443; Даніловіч, 216.
    нарабіць [дзялоў] як воўк у Маркунах. Астр. Няўхв. Сцяшковіч, 600; Высл., 353; ФА, Даніловіч, 216. ≺ Маркуны - вёска ў Астравецкім раёне.
    настырин як воўк. Смал. Асудж. Пра настырнага хмурага чалавека. Добр., Смол., 465.
    нялюдны як воўк. Няўхв. Пра замкнёнага, насупленага, недружалюбнага чалавека. ЛА, 31.
    паглядаць (пазіраць) як воўк на гаўцу (авечку). Ваўк. п. Federowski, 210; Янк., 418. Тое, што глядзець як воўк на авечку.
    падстаўляць галаву як воўк пад доўбню. Няўхв. Пра пасіўныя паводзіны пры смяротнай пагрозе. ЛЦ, 73.
    папасці як воўк у доўбні. Смарг. Пра траплянне ў непрыемную сітуацыю, пастку. Даніловіч, 216. ≺ Доўбня - лоўчая паляўнічая прылада.
    пасунуцца як воўк па загуменні. Карэл. Няўхв. Пра чалавека альбо жывёлу, якія выглядваюць здабычу. Высл., 362.
    патрэбны як стары конь воўку. Гл. конь.
    Пашкадаваў як воўк кабылу: пакінуў хвост да грыву. Івац. Прык. Іран. Пра адсутнасць шкадавання, драпежныя намеры. ЗЗайкі.
    пашкадаваць як воўк цяля. Уздз. Іран. Пра адсутнасць шкадавання наогул. Мін.-Мал., 1970, 165.
    посунуцца бу мокры воўк. Жытк. Іран. Пра панурага, прыгнечанага чалавека. ТС 4, 196.
    прыкрадацца як воўк. Пра кагосьці, хто асцярожна набліжаецца да ахвяры. Ройзензон, 76.
    пуцаваць як воўк. Гродз. Няўхв. Пра прагнае накідванне на ежу. ЖН, 29. ≺ Пуцаваць - прагна есці.
    пышить як жарёбный воўк. Смал. п. Пра злоснае, пагрозлівае сапенне некага. Добр., Смол., 760.
    пяяць як воўк вые. Асудж. Пра нейчыя непрыгожыя спевы. Ляцкий, 24.
    Рабіць як конь, есці як воўк. Гл. конь.
    развыцца як воўк у каноплях. Глуск. Няўхв. Пра нейчыя непрыемныя, немілагучныя спевы. БД, 146.
    свіснуць бы воўк з перапалоху. Слуцк. Пра чалавека, жывёлу, што імкліва, рэзка кінуліся бегчы. Сержпутоўскі 184.
    сераватай масці нача воўк. Лоеў. Пра падобнага на воўка па масці каня. Янкова, 242.
    страшыцца як воўк ягняці. Мядз. Іран. ФА. Тое, што баяцца як воўк казы.
    сунуць бы воўк. Слуцк. Пра прыгнечанага, хмурага, раздражнёнага чалавека. Сержпутоўскі 1999, 56.
    схапіць як воўк авечку. Вілен., Івац. Пра рашучае, смелае нападзенне. Sielicki, 162; ЗЗайкі.
    сярдзіты ек воўк. Слон. Асудж. ТС 1, 147. Тое, што злы як воўк.
    танцаваць як стары воўк у Піліпаўку. Асіп. Жарт. Пра нейкія недарэчныя рухі, выхілянні. Высл., 398. ≺ Алюзія да шлюбных танцаў старога ваўка.
    трымаць бы воўк зубамі. Слуцк. Няўхв. Пра нейчае беззаконнае трыманне чаго-н. Сержпутоўскі 1999, 136.
    трэба хто куды як воўк на неба. Смарг. Іран. Пра некага, абсалютна не патрэбнага дзе-н. Высл., 401; Даніловіч, 216.
    ты завядзеш басам, як воўк часам, а я за табою, як мядзведзь парою. Люб. Жарт. Пра нейкі хаўрус, агульны «спеў», пра падтрымку адзін аднаго. АВНЛ.
    пацягнуць як воўк авечку. Карэл., Беласт. Асудж. Пра рашучае драпежнае нападзенне. Высл., 407.
    хапаць як воўк. Слуцк. Асудж. Пра прагнасць у здабыванні даброт. Сержпутоўскі 1999, 73.
    хітры як сівы воўк. Мёр. Пра хітрага чалавека, які ўмее выкруціцца ў любой сітуацыі. Высл., 409.
    цахкаць як воўк зубамі. Янк., Пар., 186. Тое, што ляскаць як воўк зубамі.
    цікаваць як воўк. Пра чалавека, што адсочвае, падпільноўвае ахвяру. Янк., 437.
    цындацца як воўк каля вёскі. Ваўк. п. Няўхв. Пра чалавека, які ходзіць каля чаго-, каго-н. і нешта выглядае, падпільноўвае. Federowski, 339. ≺ Цындаць - цікаваць, выглядаць.
    цягацца як стары воўк смерці шукаючы. Воран. Няўхв. Пра бесталковае, безвыніковае бадзянне. Даніловіч, 252.
    цягаць як воўк ягня. Карэл. Няўхв. Пра лёгкую, безабаронную здабычу ахвяры. Высл., 416.
    чакаць як воўк доўбні. Іўеў. Іран. Пра дарэмнае, безвыніковае чаканне чаго-н. Даніловіч, 216.
    чатаваць як воўк на гавечку. Ваўк. п. Няўхв. Пра неміласэрнае адсочванне ахвяры. Federowski, 65. ≺ Чатаваць - вартаваць, пільнаваць (польск. czatować).
    чужы грош бяжыць як воўк. Іран. Пра цяжкасці, што чакаюць таго, хто хацеў бы здабыць чужы грош. Jelski, 15.
    шанасьць такая, як воўк кабылу шанаваў. Ушацк. Іран. Зневаж. Пра нейчае благое стаўленне да свайго бліжняга. Барадулін, 103.
    шарыць вачыма як воўк па авечках. Няўхв. Пра настойлівы, хцівы, прагны позірк. Ройзензон, 80.
    шукаць як воўк смерці. Ваўк. п. Няўхв. Пра дарэмную, безвыніковую справу. Federowski, 301.
    як воўк вільнуў (мільнуў, мялькнуў) хвастом. Ваўк. п. Пра кароткі адрэзак часу. Шпилевский, 187; Киркор, 239; Dybowski, 192; Federowski, 56.
    як воўка да гавец [у хлеў, абору] упусціць. Ваўк. п. Асудж. Пра непажаданасць пускаць злодзея да матэрыяльных даброт. Federowski, 339.
    як той воўк, што прасіў: «анно хвост падвязі». Ваўк. п. Іран. Пра сітуацыю, калі малая ўступка цягне за сабою вялікую небяспеку. Federowski, 339.
    баяцца як воўка. Ваўк. п. Пра сапраўдны моцны страх. Federowski, 20.
    вылупіць вочы як баран на воўка. Гл. баран.
    крычаць як на воўка. Ваўк. п. Няўхв. Пра грубы, гучны, зняважлівы крык на чалавека. Federowski, 154.
    не прылашчыць як воўка. Ваўк. п. Няўхв. Пра дзікаватасць, зацятасць, недаверлівасць чалавека альбо жывёлы. Federowski, 250; Янк., Пар., 113.
    трудно як у воўка з зубоў (горла) вырваць. Ваўк. п. 1. Пра выпадкі цяжкога спагнання даўгоў. 2. Пра складанасці ў выкананні той ці іншай справы. Federowski, 314.
    У яго сталоўка, як у воўка: дзе ўрве, дзе ўхопіць. Прык. Пра драпежнага, вынаходлівага, прагнага чалавека. Даніловіч 1996, 148.
    цюгакаць як на воўка. Няўхв. Пра празмерныя нападкі на каго-н. Янк., Пар., 189.
    як у тога воўка. Зэльв. Пра вялікую колькасць спраў у кагосьці. Даніловіч 2008, 138.
    воўкам выць. Мсцісл. Бялькевіч, 126. Тое, што выць як воўк.
    У вочы лісам, а за вочы воўкам. Гл. ліс.
    есці хочацца як воўку. Ваўк. п. Няўхв. Пра вельмі галоднага чалавека. Federowski, 130.
  5. жар
    аганёк як жар гарыць. Лоеў. Ухв. Пра яркае квітненне пакаёвай кветкі. Янкова, 18. ≺ Аганёк - бальзамін.
    золата бы жар ззяе. Слуцк. Захапл. Пра гарачы бляск золата. Сержпутоўскі 1999, 108.
    чырвоны як жар. Ваўк. п., Чэрык. Ухв. Пра колер тканіны ці якой-н. іншай рэчы. Federowski, 71; Бялькевіч, 493.
    што як жар гарыць. Мсцісл. Захапл. Пра нейкую прыгожую бліскучую рэч найчасцей цёплага чырвонага колеру. Янкоўскі 1968, 434.
    бегаць як з жарам у нагавіцах. Слон. Няўхв. Пра мітуслівую, бяссэнсную бегатню каго-н. Высл., 285.
    наўстыдзіць каго як жарам сыпануць. Слон. п. Пра моцнае прысаромліванне каго-н. Federowski, 199.
    як жарам абдало. Пра атрыманне нечаканай і моцна ўразлівай весткі, паведамлення. БПФС, 89.
    як з жарам у нагавіцах. Іран. Пра чалавека гарачага, нярвовага, неспакойнага. Санько, 70.
    бегчы як жару ўхапіўшы. Мсцісл. Пра чалавека, які моцна спяшаецца, бяжыць без агляду. Ром., Бел., 291; Ляцкий, 5.
    забяжыцца (пабудзе) як жару ўхваціць. Ваўк. п., Пол. Пра вельмі кароткі, паспешлівы візіт. Federowski, 207; Нар. лекс., 15.
    ляцець як жару ўхапіўшы. Рэч. ЛЦ, 72. Тое, што бегчы як жару ўхапіўшы.
    нанасіць як жару ў шапцы. Іран. Пра вельмі малую колькасць прынесенага, назапашанага. Янк., Пар., 111.
    панесціся як жару пад хвост насыпалі. Лаг. Мін.-Мал., 1974, 188. Тое, што бегчы як жару ўхапіўшы.
    як жару на каго сыпнулі. Слон. Пра ўспрыманне чалавекам чагосьці крыўднага, абразлівага, балючага. Высл., 426.
  6. змаргнуць
    хутка як змаргнуць. Слон. Пра вельмі кароткі час, імгненне. Высл., 414.
  7. куцця
    як ад куцці да Каляд. Астр., Смарг. Жарт. Пра нядоўгі, кароткі прамежак часу. Даніловіч, 212.
    наесціся як на куццю. Лід. Ухв. Пра вельмі сытны, уволю наедак. Леп., 90; Даніловіч, 236.
    сена як куццю падаслаць. Насмешл. Пра зусім невялічкую колькасць сена, якога хапіла б толькі падаслаць на калядны стол. Янк., Пар., 146.
    сядзець як куцця. Лаг. Ухв. Пра паважнае, непарушнае, спакойнае прабыванне, сядзенне дзе-н. Варлыга 1966, 81.
  8. маладня
    як гром за маладнёю. Гл. гром.
    мількануць як маладня. Мсцісл. Пра з'яўленне каго- альбо чаго-н. на вельмі кароткі прамежак часу. Бялькевіч, 264.
    лятаць як малання. Паст. Пра таго, хто хутка, імкліва рухаецца, перамяшчаецца. СПЗБ 2, 651.
  9. насок
    каласкі як камаровыя наскі. Памянш. Слон. Жарт. Пра вельмі малыя каласкі, неўрадлівае збожжа. Высл., 333; Янк., 411.
    Зімовы дзянёк што камароў насок. Памянш. Прык. Пра кароткі зімовы дзень. БФМ, 238.
    малюсенькі як камаровы насок. Памянш. Жарт. Пра нешта вельмі маленькае. Янк., 414.
  10. перына
    лёгкі як перына. Ваўк. п. Пра нешта (некага) вельмі лёгкага. Federowski, 167.
    схлусіць як перыну спаліць. Глуск. Пра лёгкасць, з якім хтосьці падманвае. АВНЛ.
    як перыну асмаліць. Пра вельмі кароткі адрэзак часу, імгненне. Санько, 212.
  11. пярынка
    зрабіць як перынку спаліць. Памянш. Слон. Пра вельмі кароткі час, неабходны для чагосьці. Высл., 330.
    каму схлусіць як пярынку спаліць. Асудж. Пра некага, хто любіць і не саромеецца хлусіць. Янкоўскі, 222.

 
Слоўнік беларускіх народных параўнанняў   Слоўнік беларускіх народных параўнанняў
Галоўная старонка   Галоўная старонка
Даслаць ліст адміністратару Заўважылі недакладнасьць?
Паведаміце нам!
    (с) Электронная Энцыкляпэдыя, 2003-2019