Хенатэка картузіянская (Chaenotheca carthusiae (Harm.) Lett., 1912)
Клас Сумчатыя лішайнікі (Ascolichenes), парадак Каліцыяльныя (Caliciales), сямейства Каліцыевыя (Caliciaceae)

Статус. II катэгорыя. Рэдкі від, колькасць якога скарачаецца.
Значэнне ў захаванні генафонду. Рэдкі барэальны від парашкаплодных лішайнікаў.
Кароткае апісанне. Слаявіна лепрозная (парашкападобная), зярністая або бародаўчатая, зеленавата- або шызавата-шэрая. Апатэцыі на чорных або карычнева-чорных ножках (даўжынёй 0,8-1 мм і таўшчынёй 0,09 мм), пакрытых густым бледна-залацістым або зеленавата-жоўтым налётам. Галоўкі чорныя, круглыя, з залаціста-зялёным налётам, дыяметрам 0,2 мм [1].
Асаблівасці біялогіі. Размнажаецца аскаспорамі.
Пашырэнне. Сярэдняя і Атлантычная Эўропа, Амерыка, Новая Зямля [1, 2]. У Беларусі трапляецца спарадычна ў Белавежскай пушчы, у Пінскім, Жыткавіцкім (Прыпяцкі запаведнік) [3], Мядзельскім (заказнік «Блакітныя азёры»), Лепельскім (Бярэзінскі запаведнік) [4] і Расонскім раёнах.
Месцы росту. Расце на кары або ў трэшчынах кары ствалоў лісцевых дрэў, а таксама на аголенай драўніне ствалоў і пнёў у лясах з павышанай вільготнасцю паветра.
Характар росту. Трапляецца групамі, часам утварае суцэльнае покрыва.
Асноўныя абмежавальныя фактары. Высечка лесу, гідрамеліярацыйныя работы і іншыя гаспадарчыя мерапрыемствы, якія мяняюць гідралагічны рэжым месцаў росту.
Культываванне. Не культывуецца.
Прынятыя меры аховы. Ахоўваецца ў Белавежскай пушчы, Прыпяцкім ландшафтна-гідралагічным і Бярэзінскім біясферным запаведніках, у ландшафтным заказніку «Блакітныя азёры».
Неабходныя меры аховы. Забарона ў месцах росту высечкі лесу, змянення рэжымаў увільготненасці і асветленасці, папярэджанне забруджвання паветра ў месцах росту, арганізацыя ліхеналагічных мікразаказнікаў у Пінскім і Расонскім раёнах, выяўленне новых месцаў росту.

Літ.: 1. Определитель лишайников СССР, вып. 3, 1975; 2. Tibell, 1980; 3. Голубков, 1987; 4. Инсаров, Пчёлкин, 1982.

У.Галубкоў

Паведаміць пра недакладнасьць