[Маці] у бляклай прадсвітальнай шэрані здаецца аграмаднай птушкай (А.Савіцкі). Ды іменна тады..., калі табе хочацца бачыць яго [дзятла] яшчэ і яшчэ, цесля гэта раптам успамінае, што ён да таго ж і птушка, ды не абы-абы, а бела-чорна-чырвона-стракатая (Я.Брыль). Даўно-даўно гукалі птушкі белыя Да ўспененай вады (А.Пысін). Адчую сутаргу, што апякла крыло, Над родным возерам у пералётнай птушкі, У бестурботнай птушкі-весялушкі, Якую ў першы вырай павяло (У.Някляеў). Сон прыляцеў блакітнай птушкай І столькі казак нашаптаў (С.Грахоўскі). Плоймы быстракрылых гарластых птушак... прывабіла да сябе былое мора (Б.Сачанка). Вольныя птушкі вакол шчабяталі (Я.Колас). Адлічваеш ты размерана, Пэўна, шчаслівую долю мне, Як прадракальніца верная, Птушка лясная, вольная (В.Вярба). На пасечанай снарадамі ліпе звілі сабе гняздо вясёлыя птушачкі (К.Кірэенка). Толькі дзюбатыя хвойныя птушкі Не пакідаюць увосень мяне (А.Пысін). І паднялася ты [песня] птушкай крылатай, І зазвінела ў дзень радасны свята! (М.Танк). Рвалась сэрца к родным гоням Птушкай лёгкакрылай, К светлым рэчкам, ціхім тоням Белай Русі мілай (Я.Колас). Ля буславага гнязда не змаўкаў вясёлы птушыны шчэбет: у шчылінах буславага гнязда заўсёды знаходзіла прытулак дробнае птаства (М.Лынькоў). Мой мілы птах, Мой жаўранак, Ты што так рана ўзвіўся? (Н.Гілевіч). І быў лес зімовы, як мудрая птушка, Склаўшая белыя крылы (В.Вярба). Вось, нарэшце, і ўмоўны сігнал — на балоце тонка прапішчала начная птушка (І.Шамякін). Словы ласкі, словы суцяшэння Так даўно ўзростам перарос. Над маленствам збліжаныя цені Неадлётных птушак і бяроз (А.Пысін). Прыпяць расплылася тут шырока. Вось дзе сапраўдны край непалоханых птушак... (Б.Сачанка). Я непрыручанаю птушкай жыву між сполахаў і дрэў (Я.Янішчыц). Дзе будзе столькі птушак непужаных, дзе мне пяройдзе сцежку рупны лось? (Е.Лось). Ляшчыннік над ручаём ажно калаціўся без ветру: неўгамонныя птахі спявалі і варушылі яго голле (П.Броўка). Я спавіў паляны дзеразою, Падпаліў чабор і верасы, Кожную травінку ўмыў расою, Даў пявучым птушкам адрасы (А.Пысін). Як стада сінякрылых птахаў, што асела ў дарозе, ляжаць і сядзяць... ваеннапалонныя аўстрыйцы (П.Пестрак). Ты пакідаеш свет рэальны, Здзяйсненне незабыўных мар, Блакітнай птушкаю світальнай Ты б’ешся раніцай між хмар (В.Вярба). У лагчыне пры дарозе вялі тры разложыстыя кусты, з якіх упала долу першае яркае, поўнае соку лісце, нетутэйшая страката-яркая птушка згубіла сваё пер’е (А.Жук). Жаваранак, жаваранак, Птушачка чароўная... Не сціхай, звіні, звіні, Песня, ласкі поўная! (К.Кірэенка). Спрасоння сям-там падавалі голас чуткія лясныя птушкі (У.Дамашэвіч). Аздобнасць неба — сонца, зоры, Спавіты месяц туманом; Русалак ночкай разгаворы, Шчаслівых птушак песні днём! (Я.Купала). То з апаленым крыллем, Як птах асірочана-грозны, Узлятала [песня], кружыла Над вогнішчам... (Н.Гілевіч). Бяздомнымі птушкамі кружыць лістота... (М.Танк). Спеўна і вольна, нібыта на горнай скале! Лётка, як птахам уразлівым, дзікім З гордым узмахам крыла! (Н.Мацяш). У той сонечны крымскі дзень... з рукі беларускага ціхага юнака вылецеў і белым жалобным птахам асеў на падлозе лісток з радкамі пра кнігу, з якой ён, гэты юнак, усімі пакінуты, быў не самотны... (Я.Брыль). Калі ж яго дужыя крылы Падхопяць на зорных шляхах, — У шчасце і ўласныя сілы Паверыць знясілены птах (С.Грахоўскі). Была такая пара лета, калі не ўбачыш маўклівай птушкі (П.Броўка). Лябедзіку, застанься недасяжным, высока шыю белую насі, не распускайся птахам нехлямяжным... (Е.Лось). Нібы падстрэленая птушка, Бярозка ўпала б у цішы, Калі б не ён, выгнаннік Пушкін (А.Бачыла). А было яшчэ так: Дзяўчаты Перад сном, Нібы птушкі пудкія Выляталі нячутна з хаты Да нагледжаных днём Трыпутнікаў (Н.Гілевіч). Так прыпаў да сэрца неадчэпна Гэты свіст самотнай птушкі... (Н.Гілевіч). Мне здалося, што ты мяне аклікнула. Але гэта быў толькі голас ветру, Не голас ветру — а спалоханай птушкі, Не спуджанай птушкі — а соннай галінкі (М.Танк). Сытым птушкам ціха спачуваю, Бо і сам я, голуб гарадскі, Пах зямлі ўзаранай забываю І не чую звону асакі (А.Пысін). Моўчкі ляталі невялікія ўстрывожаныя птушачкі з жоўтымі грудкамі (Я.Сіпакоў).
* Жар-птушка, птушачка-іскрыначка, птушка-весялушка, птушкі-пяюхі.
Яна [тайга], нібы казачная жар-птушка сваё пяро, пакідала мне нейкі адзінокі, абшарпаны вятрамі кедр (Я.Сіпакоў). За высь гораў, за цьму бораў, Там за рэчкі шум Мкнуў бы птушкай-весялушкай За палётам дум (Я.Купала). Жаваранак, жаваранак, Птушачка-іскрыначка, Галасок — як срэбра звон, Як прамень — пярыначка (К.Кірэенка). Гоман птушак-пяюх Льецца ў вушы твае, На жалейцы пастух Галасіста пяе (Я.Купала).
