1. прям., перен. собака ж.; пёс;
пародзісты с. породистая собака;
паганы с. злая собака;
паляўнічы с. охотничья собака;
ах ты, с.! ах ты, собака!;
2. (собака-самец) кобель;
◊ вось дзе с. закапаны! вот где собака зарыта!;
з ~камі не знойдзеш с собаками не сыщешь;
і ~камі не загоніш и собаками не загонишь;
вешаць сабак (на каго) вешать собак (на кого);
сабак ганяць собак гонять;
~ку з'есці (у чым, на чым) собаку съесть (в чём, на чём);
у ~кі вачэй пазычыць стыд потерять;
жыць як кот з ~кам жить как кошка с собакой;
~кам сена касіць в нетях быть (обретаться и т.п.), скрываться (главным образом от семьи);
на сабак брахаць болтать на ветер;
на ~ку не варт ни к чёрту не годится;
патрэбен як ~ку пятая нага нужен как собаке пятая нога;
~ку пад хвост псу (собаке) под хвост;
кожны с. каждая (всякая) собака;
ні адзін с. ни одна собака;
(як) с. на сене (как) собака на сене;
~ку - сабачая смерць погов. собаке - собачья смерть;
воўк ~кі не баіцца, але звягі не любіць посл. волк собаки не боится, но лая не любит
Паведаміць пра недакладнасьць